Аймгийн Алдарт уяач Д.Баатарсүрэн: 12 настайдаа анхны айргаа хүртэж байлаа
А.Тэлмэн 2016 оны 5-р сарын 12 -нд
Өмнөговь аймгийн Хүрмэн сумын уугуул, аймгийн Алдарт уяач Д.Баатарсүрэнгийн ярицлагыг уншигч танаа хүргэж байна.
- Баатарсүрэн Алдарт сайхан намаржиж байна уу? Энэ жил хаагуур хаагуур наадав?
-Сайхан намаржиж байна. Энэ жил амралтаа авчихаад л сууна даа. Учир нь хавар газар жаахан муу байсан болохоор энэ жилдээ морьдоо амрааж өнжчихсөн юм.
- Уяач нартай уулзаж байхад ихэнх нь унаач хүүхэд явсан байдаг юм билээ.Таны хувьд?
-Монгол эр хүн бүрийн сэтгэл зүрхэнд морь ойрхон байдаг гэж үнэн байх шүү. Хүүхэд байхдаа л моринд дуртай жаалхүү явлаа. 12 настайгаасаа нутгийн ах нараа дагаж, морь уяж эхэлсэн. Одоо эргээд бодоход бас л балчир санагдаад байдаг юм. Тухайн үедээ өөртөө бол том эр ш дээ. Ингээд их нас, үрээгээ мордуулж, айргийн гурав, дөрвөөр давхиулан сумын наадмаас анхны айргаа хүртэж явлаа. Нутгийн хашир уяачидтай мөр зэрэгцэн, цулбуур өргүүлж зогсохдоо уяач болсон мэт л хөөрч байсан маань өчигдрийн мэт тодхон санагдаж байна. Энд сонирхуулахад миний ээжийн аав, нагац ах хоёр морь уядаг хүмүүс байсан. Тийм болохоор долоон настайгаасаа хурдны морь унаж, таван жилийн дараагаас уяж эхэлсэн.
- Түүнээс хойш хэчнээн айраг түрүү хүртээд байна. Хэдэн онд Алдарт боллоо?
- 12 настайдаа сумандаа морь айрагдуулчихаад хэсэг завсарлага авсан гэх үү дээ. Ажил амьдралын шаардлагаар хойш тавихаас өөр аргагүйд хүрсэн юм. Тэгж яваад 2003 оноос эргэж морио уяж эхлэсэн. Насаараа хусуур, сойз зүүж яваа хашир уяачидтай харьцуулахад моринд “шинэ хүн” гэж болно л доо. Гэхдээ энэ хугацаанд тавь гаруй айраг, түрүү хүртсэн амжилтаараа 2009 онд Алдарт уяач цолыг хүртсэн. Эргэн морь уях болоод 2008 онд шүдлэн үрээ айрагдуулж, аймгаасаа анхны айргаа авсан нь бас л сэтгэл огшоосон наадмуудын нэг байгаа юм. Үүнээс нэг жилийн дараа аймгийн баяр наадамд шүдлэн үрээ түрүүлгэж, даага айргийн гурваар давхиулж одтой наадаж билээ.
- Өвөө, ахынхаа тухай дэлгэрүүлээч. Ямар ямар амжилт үзүүлж байсан бэ?
-Миний өвөөг Дэмид, нагац ахыг Додон гэдэг. Тухайн үедээ нутаг орондоо нэртэй уяачид явлаа. Айраг түрүү алддаггүй, хул хонгор зүсмийн олон адуутай улс байсан.
- Мэдээж танд өвлөгдөн ирсэн байх даа?
-Тэгэлгүй яахав. Өвөөгийн адуунууд надад ирсэнээс одоо ганц нэг нь л үлдэж дээ. Миний өвөөгийн адууны угшилтай хамгийн анхны айраг хүртсэн шүдлэн хүрэн үрээ надад их ч олон айраг түрүүг авчирсан, буянтай амьтан байгаа юм. Дээрээс нь Бадамсүрэн ахын маань Хэнтий, Төв аймгийн угшилтай адуунууд надад бий. Сүүлийн жилүүдэд адууныхаа цусыг сайжруулах ажил эрчтэй хийж байна.
- Ярилцсанд баярлалаа.
"Тод магнай" сэтгүүл Өмнөговь аймгийн тусгай дугаар
- Баатарсүрэн Алдарт сайхан намаржиж байна уу? Энэ жил хаагуур хаагуур наадав?
-Сайхан намаржиж байна. Энэ жил амралтаа авчихаад л сууна даа. Учир нь хавар газар жаахан муу байсан болохоор энэ жилдээ морьдоо амрааж өнжчихсөн юм.
- Уяач нартай уулзаж байхад ихэнх нь унаач хүүхэд явсан байдаг юм билээ.Таны хувьд?
-Монгол эр хүн бүрийн сэтгэл зүрхэнд морь ойрхон байдаг гэж үнэн байх шүү. Хүүхэд байхдаа л моринд дуртай жаалхүү явлаа. 12 настайгаасаа нутгийн ах нараа дагаж, морь уяж эхэлсэн. Одоо эргээд бодоход бас л балчир санагдаад байдаг юм. Тухайн үедээ өөртөө бол том эр ш дээ. Ингээд их нас, үрээгээ мордуулж, айргийн гурав, дөрвөөр давхиулан сумын наадмаас анхны айргаа хүртэж явлаа. Нутгийн хашир уяачидтай мөр зэрэгцэн, цулбуур өргүүлж зогсохдоо уяач болсон мэт л хөөрч байсан маань өчигдрийн мэт тодхон санагдаж байна. Энд сонирхуулахад миний ээжийн аав, нагац ах хоёр морь уядаг хүмүүс байсан. Тийм болохоор долоон настайгаасаа хурдны морь унаж, таван жилийн дараагаас уяж эхэлсэн.
- Түүнээс хойш хэчнээн айраг түрүү хүртээд байна. Хэдэн онд Алдарт боллоо?
- 12 настайдаа сумандаа морь айрагдуулчихаад хэсэг завсарлага авсан гэх үү дээ. Ажил амьдралын шаардлагаар хойш тавихаас өөр аргагүйд хүрсэн юм. Тэгж яваад 2003 оноос эргэж морио уяж эхлэсэн. Насаараа хусуур, сойз зүүж яваа хашир уяачидтай харьцуулахад моринд “шинэ хүн” гэж болно л доо. Гэхдээ энэ хугацаанд тавь гаруй айраг, түрүү хүртсэн амжилтаараа 2009 онд Алдарт уяач цолыг хүртсэн. Эргэн морь уях болоод 2008 онд шүдлэн үрээ айрагдуулж, аймгаасаа анхны айргаа авсан нь бас л сэтгэл огшоосон наадмуудын нэг байгаа юм. Үүнээс нэг жилийн дараа аймгийн баяр наадамд шүдлэн үрээ түрүүлгэж, даага айргийн гурваар давхиулж одтой наадаж билээ.
- Өвөө, ахынхаа тухай дэлгэрүүлээч. Ямар ямар амжилт үзүүлж байсан бэ?
-Миний өвөөг Дэмид, нагац ахыг Додон гэдэг. Тухайн үедээ нутаг орондоо нэртэй уяачид явлаа. Айраг түрүү алддаггүй, хул хонгор зүсмийн олон адуутай улс байсан.
- Мэдээж танд өвлөгдөн ирсэн байх даа?
-Тэгэлгүй яахав. Өвөөгийн адуунууд надад ирсэнээс одоо ганц нэг нь л үлдэж дээ. Миний өвөөгийн адууны угшилтай хамгийн анхны айраг хүртсэн шүдлэн хүрэн үрээ надад их ч олон айраг түрүүг авчирсан, буянтай амьтан байгаа юм. Дээрээс нь Бадамсүрэн ахын маань Хэнтий, Төв аймгийн угшилтай адуунууд надад бий. Сүүлийн жилүүдэд адууныхаа цусыг сайжруулах ажил эрчтэй хийж байна.
- Ярилцсанд баярлалаа.
"Тод магнай" сэтгүүл Өмнөговь аймгийн тусгай дугаар
0 Сэтгэгдэл
ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
-
7-р сарын 12 -нд Н.Ариунбилэгийн хээр даага түрүүллээ -
7-р сарын 12 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд эхний 10-т хурдалсан соёолонг… -
7-р сарын 12 -нд Ч.Батжаргалын хонгор халзан түрүүллээ -
7-р сарын 12 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд эхний 10-т хурдалсан их насны… -
7-р сарын 12 -нд 231 соёолон бүртгүүлжээ -
7-р сарын 11 -нд Жигүүр халтар Даян түмэн эх боллоо -
7-р сарын 11 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд эхний 10-т хурдалсан азаргану… -
7-р сарын 11 -нд 260 их насны морь бүртгүүлжээ -
7-р сарын 11 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд Н.Хүрлээгийн шарга азарга түр… -
7-р сарын 11 -нд 141 хурдан азарга бүртгүүлжээ -
7-р сарын 10 -нд АХ-ын 105 жилийн ойн сонгомол ангиллын хурдан морь… -
7-р сарын 10 -нд Сонгомол дунд ангиллын уралдаанд 113 хурдан хүлэг …
-
7-р сарын 10 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд эхний 10-т хурдалсан хурдан ш… -
7-р сарын 10 -нд Аймгийн Алдарт уяач Э.Ариунболдын халзан шүдлэн тү… -
7-р сарын 10 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд 223 хурдан шүдлэн бүртгүүлжээ -
7-р сарын 10 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд эхний 10-т хурдалсан хурдан х… -
7-р сарын 10 -нд Х.Улам-Өрнөхийн хурдан хээр хязаалан түрүүллээ -
7-р сарын 10 -нд Гарааны зурхай руу 180 хязаалан хөдөллөө
-
7-р сарын 10 -нд Хүйн долоон худагийн эргэн тойронд -
7-р сарын 10 -нд МУ-ын Манлай уяач Б.Сүхбаатар: Хэмжилтэнд сэтгэл х… -
7-р сарын 10 -нд АХ-ын 105 жилийн ойд 242 хязаалан бүртгүүлжээ -
2026 оны 2-р сарын 11 -нд Айл хэсье, адуу харъя-Г.Хадбаатар -
2026 оны 2-р сарын 08 -нд 2025 ОНЫ МОНГОЛ УЛСЫН ӨНДӨР ЧАНСААТАЙ ИХ НАСНЫ МО… -
2026 оны 2-р сарын 04 -нд 2025 ОНЫ МОНГОЛ УЛСЫН ӨНДӨР ЧАНСААТАЙ АЗАРГА -
2026 оны 2-р сарын 04 -нд Эрдэмт уяачид, эрэмгий хүлгүүд: Хурдан адуу үржүүл… -
2026 оны 2-р сарын 04 -нд 2025 ОНЫ МОНГОЛ УЛСЫН ӨНДӨР ЧАНСААТАЙ УРАЛДААНЧ Х… -
2026 оны 2-р сарын 04 -нд 2025 ОНЫ МОНГОЛ УЛСЫН ӨНДӨР ЧАНСААТАЙ УЯАЧИД -
2026 оны 1-р сарын 04 -нд Мөлүү хээр -
2026 оны 1-р сарын 02 -нд "Их хурд-10" уралдааны сонгомол дээд насны ангилал… -
2025 оны 12-р сарын 25 -нд "Солиоруулдаг" Соёмбо -
2025 оны 12-р сарын 18 -нд Эрдэмт уяачид, эрэмгий хүлгүүд: Тод манлай уяач О.… -
2025 оны 12-р сарын 18 -нд Архангай аймгийн 100 жилийн ой, хангайн бүсийн ура… -
2025 оны 12-р сарын 07 -нд Архангай аймгийн 100 жилийн ой, хангайн бүсийн ура… -
2025 оны 12-р сарын 03 -нд Эндүүрэгдээд эзнээ олжээ -
2025 оны 12-р сарын 01 -нд Архангай аймгийн 100 жилийн ой, хангайн бүсийн ура… -
2025 оны 11-р сарын 30 -нд Ярилцах болзол хангагдав -
2025 оны 11-р сарын 26 -нд Шөвгөр зээрдээ дурсах уу? -
2025 оны 11-р сарын 26 -нд Эрдэмт уяачид, эрэмгий хүлгүүд: МУ-ын Алдарт уяач … -
2025 оны 11-р сарын 26 -нд Архангай аймгийн 100 жилийн ой, хангайн бүсийн ура… -
2025 оны 11-р сарын 23 -нд Янзага зээрд -
2025 оны 11-р сарын 19 -нд Архангай аймгийн 100 жилийн ой, хангайн бүсийн ура… -
2025 оны 11-р сарын 19 -нд Элдэв-Очирын Ариунболд хэмээх идэрхэн уяачийн туха… -
2025 оны 11-р сарын 12 -нд Бар жилийн унаганууд бүгд айрагдав -
2025 оны 11-р сарын 12 -нд Эрдэмт уяачид, эрэмгий хүлгүүд: Тод манлай уяач Т.… -
2025 оны 11-р сарын 11 -нд Эр улсын нөхөрлөл Их хурдын айраг хүртээсэн нь -
2025 оны 11-р сарын 02 -нд Цадиггүй Цагаанаа -
2025 оны 10-р сарын 31 -нд Эрдэмт уяачид, эрэмгий хүлгүүд: МУ-ын Алдарт уяач … -
2025 оны 10-р сарын 31 -нд Мөрөөдөл биелүүлэх Мөнгөн -
2025 оны 10-р сарын 01 -нд Эрдэмт уяачид, эрэмгий хүлгүүд: Тод манлай уяач Г.… -
2025 оны 10-р сарын 01 -нд Уралдаанч Б.Мөнхбилэг: Манай найзууд дунд надаас ө…

Сэтгэгдэл бичигдээгүй байна