“Дагмид адуу” Өвгөн ноёноос гаралтай

Жаргалтхаан сумын харьяат өндөр настан, өвгөн бичээч, адууны түүхийн амьд архив болсон аймгийн Алдарт уяач Сандагдорж гуайн ярьсан хэлсэн бүхэн үнэтэй. Худал дэгсдүүлж ярьдаггүй тэрээр эмгэний Шагдарсүрэн гуайг их ойтой, мэдлэгтэй хүн хэмээн магтдаг.Сандагдорж гуай надад онц чухал сонирхолтой зүйлийн тухай  ингэж ярилаа. “Шагдарсүрэн гуай бид хоёр Жаргалтхаан сумын эмнэлэгт анх танилцсан юм. Би нэг удаа сумын эмнэлэгт хэвтсэн чинь нэг өрөөнд орж таарсан.  Тэгээд надтай танилцаад надад Өвгөн ноён, Дагмидын тухай ингэж ярьсан юм. “Манай ноён бол жирийн хүн байгаагүй юм аа гэж “ өвгөн ноёныг хэлж яриагаа эхэлсэн. Яагаад тэгж хэлж байгаа юм бэ гэвэл” гээд цааш нь ярихдаа:-Манай ноёны хонь малыг хариулдаг Галсан гэж дөчөө насны хүн байж. Олон жил малыг нь харж ижилссэн тийм сайхан улс л даа. Тэгээд нэг дор идэж уугаад наргиж  ярьж хөөрч байгаад өвгөн ноён Галсанд: 
–Танайх манай хажууд олон жил сайн сайхан явж ирлээ. Танайхыг хурдтай болгож өгнө дөө” гэж хэлсэн байна. Тэгсэн Галсан “Ээ ноёнтон минь бишгүй л сайн сайхан явж ирлээ, би ямар морь мал уях биш дээ? гэхэд “тэр яах вэ танайхыг хурдтай болгоно оо” гэж хэлж байсан гэнэ. Тэгсэн хойтон жил нь эхнэр нь хүү төрүүлж  Дагмид гэж нэр өгчээ.  Галсангийн  Дагмид хүүг  өвгөн ноён харж хандаж бичиг үсэгтэй, алба ажилтай, мээрэн цолтой,  хурдан адуутай  болгосон юм билээ “ гэж Шагдарсүрэн гуай хамгийн түрүүнд ярьсан юм даа. Ингээд эмнэлэгт хоёр цаг болоогүй байхад Шагдарсүрэн гуайг та гарах боллоо гээд  гаргачихсан юм. Ингэж би анх  танилцаж найз болсон хүн ” гэлээ.
Галшарын Дагмид адуу бий болсон түүх ийм байжээ.Шагдарсүрэн гуай  Цэнхэрмандалын Паламын Лувсангомбо гэх шоронгоор явсан, хүний өр өгдөггүй хүнээс  өр нэхэх гэж яваад Цэнхэрийн голд эндсэнд гүнээ харамсч явдгаа ч дурссан юм. Эмгэний Шагдарсүрэн гуай үнэхээр  ойтой мэдлэгтэй уяач хүн байжээ.
2012 он
Н.Санжаадорж