Хурдан морь унаач П.Мөнгөншагай: Арцаар утуулахаар морь сайн давхидаг

Хөвсгөл аймгийн Бүрэнтогтох сумын уугуул, хурдан морь унаач Пүрэвсүрэнгийн Мөнгөншагайтай цөөн хором ярилцлаа.

-Алдар нэр хэний хэн бэ? Аль нутгийн унаач вэ?
-Миний нэр Пүрэвсүрэнгийн Мөнгөншагай. Би 12 настай, Бүрэнтогтох сумынх.
-Хурдан морийг хэзээнээс унаж байгаа вэ? Өнөөдрийг хүртэл ямар амжилт гаргаад байна?
-Таван настайдаа анх унаа морь унаж сураад 8-9 настайгаасаа хурдан морь унасан. Зөндөө олон айраг түрүү авсан болохоор тоолж байгаагүй ш дээ. Ямар ч байсан хамгийн анх Хөвсгөл аймгийн 80 жилийн ойгоор Төмөрбаатар гуайн хул морийг дөрвөөр давхиулсан. Бас нэг цэнхэр нүдтэй хязааланг таваар давхиулсан. Мөрөн суманд болсон овооны наадамд дараалан гурван нас унаж бүгдийг нь айрагдуулсан.
-Энэ жил гарсаар хичнээн наадамд ямархуу амжилттай уралдав?
-Аймгийн хаврын бүсийн уралдаанд Мөнгөнхуяг ахынхаа Оодон хүрэн азарга, Аварга халиун морийг унасан. Оодон хүрэн маань зургаалж, Аварга халиун морь маань 21-ээр давхисан. Дараа нь Эрдэнэбулган суманд болсон уралдаанд Оодон хүрэн азарга маань есөөр, Аварга халиун морь маань 30-н хэдээр, соёолон 40-н хэдээр орсон.
- Хэддүгээр ангид сурдаг вэ? Сурлага өндөр үү?
- Дөрөвдүгээр ангиа сая төгссөн. Хичээлдээ гайгүй ээ.
- Морь унаж байхад хамгийн хүндрэлтэй нь юу байдаг вэ?
- Гараанаас гарахад шахцалдах л хэцүү байдаг. Болж өгвөл гарааны төхөөрөмж илүү том /урт гэж байгаа бололтой/ байгаасай гэж боддог. Шахалдсанаас болж хүүхдүүд унадаг.Мөн хамгаалалтын өвдгөвч тохойвч зэрэг нь биед эвгүй, өмсөхөд хэцүү байдаг. Тэрийг засвал бас зүгээр.
-Морь унаад цалин урамшуулал авдаг уу?
-300,000 төгрөгийн цалин авдаг. Өөртөө дугуй, гар утас авсан.
-Уралдахын урьд орой юу бодогддог вэ?
- Айрагдаж түрүүлэхийн тулд сайн унтаж амар гэдэг болохоор нам унтахыг хичээдэг. Тэгээд яг уралдахаар явахад Түвшинбат гээд лам хэрнээ морь унадаг хүүхэд байдаг юм. Тэр биднийг арцаар утаж өгдөг. Түвшинбатаар утуулахаар морь маань сайн давхидаг. Аймгийн 80 жилийн ойгоор Үүлэн борийг утаж өгөөд явуулахад тасархай орж ирсэн. Тиймээс би арцаар утуулж аваад мордох дуртай.
-Ярилцсанд баярлалаа. Амжилт хүсье.

А.Энхжил